“Noem mij maar Kartini …”

“O heerlijk dat wij juist leven in deze tijd! De overgang van het oude in het nieuwe!”
(
Kartini 1879 – 1904)

Kartini moet beschouwd worden als een symbool van een ruimere waarheid, een waarheid die erop duidt dat een vermenging van culturen culturele starheid kan verzachten en zelfs kan leiden tot een herontdekking van wat misschien het beste is in deze beschavingen.”
(Bron: Paradijzen van weleer/E.M. Beekman)

Noem mij maar Kartini” was het typerende en bescheiden antwoord van Raden Adjeng Kartini op de vraag van haar Nederlandse correspondentievriendin Stella Zeehandelaar hoe ze aangesproken wilde worden. Kartini was dochter van Raden Mas Adipati Ario Sosroningrat, Javaans aristocraat en regent van Japara. De brieven o.a. gericht aan mevrouw Abendanon, echtgenote van de directeur van het Departement van Onderwijs, Eredienst en Nijverheid, geven een aangrijpend beeld van haar korte leven dat bepaald werd door inlandse tradities (adat), uithuwelijking, polygamie, invloeden van het kolonialisme en de westerse cultuur. Ze zijn geschreven in de periode 1900 – 1904 en hebben een eeuw later niets aan kracht ingeboet. Niet alleen door haar prachtige Nederlandse taalgebruik, maar ook door haar wilskracht, haar warmte en vooral door haar moed. Een jonge vrouw die in díe tijd – de vorige eeuwwisseling – opkwam voor de rechten van de vrouw, voor de rechten van haar landgenoten. Keer op keer moest ze pijnlijke teleurstellingen incasseren en iedere keer weer zag ze een opening om toch haar doel te bereiken.

Spel: Anita Poolman
Tekst- en speladviezen: Trins Snijders
Duur (in overleg): 60 minuten of 30 minuten (“lunchvoorstelling”)
Romanita Santoso (Javaanse danseres, choreografe, pianiste), die speciaal voor de voorstelling een drietal choreografieën heeft gemaakt, verleent regelmatig haar medewerking.

Reacties
Theater Zwembad De Regentes, Den Haag:
“Wat heb je een mooie verstilde voorstelling weten neer te zetten met de brieven van Kartini. En wat is dit probleem zoals dat in dit tijdsbeeld tot uitdrukking komt in je voorstelling, in wezen nog actueel.”
Het Nutshuis, Den Haag,2007:
“Het leek alsof je over een zeer dierbaar familielid aan het vertellen was, familiegeheimen aan het delen was. We hingen aan je lippen.”
Tong Tong Festival, Pasar Malam Besar:
“U heeft in het Bibit-theater een heel mooie en waardevolle bijdrage geleverd aan het in de herinnering houden van een bijzondere Indonesische vrouw.”
High Tea, De Koningkerk Voorburg, 2008:
“Ik had nog nooit van Kartini gehoord. Daarom intrigeerde mij de aankondiging in de krant. Wat een bijzondere jonge vrouw. Ik ga meer over haar lezen.“

Geplaatst in Cultuur