“Er was eens …”, een cursus over de magie van verbeelden, (toneel)spelen en sprookjes

“Wie sprookjesogen heeft, ziet een wereld vol wonderen.” (H.C. Andersen)

Toneelspelen is een prachtig middel voor een kind om zichzelf en de omgeving te ontdekken. Kinderen vinden het heerlijk om “te doen alsof”, te fantaseren en te spelen. Tijdens deze speelse ontdekkingsreis leren de leerlingen de basisbeginselen van (toneel)spelen. Ze leren zich bewust te bewegen in de ruimte; hun stem op verschillende manieren te gebruiken; te bewegen en te voelen als een ander: als een heks, reus, dwerg, prins, prinses, dier, etc. Ze leren, wat er allemaal gebeurt in sprookjes: goede en kwade dingen.
Alles draait om de verbeelding in het speellokaal dat wordt omgetoverd in een magische toneelruimte.

-doelgroep: midden- en bovenbouw basisonderwijs
-aantal leerlingen: maximaal 15
-duur: 10 sessies van 1 uur per week (in overleg kan de duur worden aangepast)
In het kader van ‘Verlengde Schooldag’ of anderszins


“De wind zat een verhaaltje voor te lezen”, een cursus over de magie van vertellen, voorlezen en voordragen

De wind zat een verhaaltje voor te lezen aan zeven boterbloemen in het gras.
(Annie M.G. Schmidt)

Hoe lees je deze regel voor?  Met spanning in je stem of met verbazing? Spreek je alle woorden duidelijk uit? Bestaat het echt? Kan de wind een verhaal voorlezen ….? Het is spannend en heerlijk om een gedicht of verhaal te vertellen aan een publiek en dit samen te beleven; het is heerlijk om een tekst uit te beelden en te beleven. De verhalen worden werkelijkheid, worden écht! Dat is magie, is betovering, is een sprookje …. vertellen, fantaseren en meebeleven. De leerlingen leren de basistechnieken van voorlezen en voordragen. Ze leren hoe ze om kunnen gaan met spanning; ze leren hoe ze hun stem kunnen gebruiken, hun adem; ze leren meer over hun houding. Handig en zinvol voor toekomstige spreekbeurten, presentaties, etc. Hun verbeelding, hun fantasie wordt geprikkeld. Ze verplaatsen zich in de situaties, in de gevoelens van de personages, van anderen  ….

-doelgroep: midden- en bovenbouw basisonderwijs
-aantal lessen: in overleg
-lesduur: 60 minuten
-ruimte: klaslokaal, speellokaal
-lesmateriaal: map met lesmateriaal en verhalen/gedichten
Van tevoren goedkoop bestellen worden nadere afspraken gemaakt over de opzet rekening houdend met wensen, samenstelling van de groep, etc.


‘De wonderlijke wereld van poëzie’, poëziecursus

Poëzie gaat over wat je ziet, hoort, ruikt, proeft en voelt. Poëzie kan over heel gewone en heel bijzondere dingen gaan. Poëzie is magie. Het is leuk en spannend om met weinig woorden veel te zeggen, om heel stil te bedenken wat je opschrijft, hoe je de woorden opschrijft. Het is fijn om gedichten te lezen, om te luisteren naar elkaars dichtregels, erover te praten, om gedichten voor te lezen … Anita Poolman neemt leerlingen van groepen 4 t/m 8 ” aan de hand door “de wonderlijke wereld van poëzie”. Het poëzieproject is opgebouwd uit drie elementen. De jonge dichters dromen, toveren en spelen met woorden en maken wens-, kleur- en droomgedichten; maken kennis met Nederlandse dichters en praten met elkaar over de inhoud van de gedichten; lezen voor uit eigen of andermans dichtwerk. (Hoe doe je dat? Laat je de woorden van binnen, in je hoofd, ontstaan? Kijk je het publiek aan? Hoe klinkt je stem? Is het normaal dat je het eng vindt? Wat gebeurt er met je adem?) De gedichten (groeps- en individuele gedichten) worden bijeen gebracht in een poëziebundel, zodat de leerlingen kunnen nagenieten van hun dichtregels. Bij de afsluiting van het project ontvangen ze een oorkonde voorzien van een eigen dichtregel. (Het is mogelijk het project in te passen in bijvoorbeeld een themaweek, Kinderboekenweek of aan te passen aan de gehanteerde taalleerlijn.)

Voorbereiding:
-Van tevoren neemt Anita Poolman contact op met de leerkracht. Afspraken worden gemaakt over de opzet van de lessen, rekening houdend met de samenstelling van de groep en – indien gewenst – de taalleerlijn.
Bestemd voor:
-groep 4 t/m 8
Aantal en duur:
-tijdens schooltijd: 3 lessen van max. 60 min. per groep
-naschoolse opvang/verlengde schooldag/schooltijd: in overleg

Het meisje met de parel
Ze is zo mooi als mijn buurmeisje maar dan drie eeuwen terug.

Ze is zo verlegen aan haar mond te zien.
Ze lijkt zo ernstig als iemand die zittend slaapt met haar ogen open.
Ze maakt met haar schoonheid vieze kleren van vuil naar schoon.
(Roemer van Sinttruijen, groep 6)


‘Alles in de wind', spel- en taalproject

Met behulp van poëzie en versjes komen kinderen in aanraking met verschillende (taal)aspecten, zoals klank, rijm, articulatie, betekenis en gevoelens. Door middel van spel en improvisatie worden ze gestimuleerd hier zelf actief mee aan de slag te gaan. Aangesloten wordt bij de taalmethode waarmee de school werkt. De lessen zijn een mengeling van taalbeleving, (poppen)toneel, spel en improvisatie en zijn – in overleg – gebaseerd op begrippen die in de klas worden behandeld.
In een van de versies van “Alles in de wind” is tijdens iedere les ondeugende, maar verdrietige poëziepaljas Olleke Bolleke van de partij. Hij is zijn zusje Rosa kwijt geraakt. Ze is verdwaald in dromenland. Alleen een heel oude toverspreuk kon haar terughalen: “Hebban olla vogala …..” Wat was toch het laatste woord van de spreuk? Brommerige mijnheer Zwaan biedt zijn hulp aan. De lessen blijven tot en met de feestelijke afsluitingsbijeenkomst spannend. Uiteindelijk wordt Rosa teruggevonden. Eind goed al goed!

Service nooit op een gemakkelijke manier om een erectie die is moeilijk om terug. Heen, veel generieke erectiepillen erectiemedicijn zijn receptplichtige medicijnen cialis pillen kopen online i me now via email.

Spel en leiding:
Anita Poolman
Activiteiten:
-aantal lessen: 6 (in overleg aan te passen)
-duur les: ca.

45 minuten
-feestelijke afsluiting voor ouders/verzorgers/leerkrachten
-bundel met lesmateriaal
Voorbereiding:
-Van tevoren neemt Anita Poolman contact op met de leerkracht. Afspraken worden gemaakt over de opzet van de lessen, rekeninghoudend met de samenstelling van de groep en de taalmethode (piramide, schatkist, etc.).
Bestemd voor:
-groep 2/3
-in overleg: onder schooltijd; naschoolse opvang; verlengde schooldag/-tijd


“Het begint met taal”, maatworkshops en-cursussen

Taalworkshop op maat (poëzie/proza/verhalen vertellen-presentatie)

Tijdens workshops of bijeenkomsten zetten de deelnemers onder begeleiding van Anita Poolman gedachten of ervaringen op papier en delen die met elkaar. Het kan zijn dat dit resulteert in de totstandkoming van een bundel of een presentatie, afhankelijk van de gemaakte afspraken. Tijdens een intakegesprek worden afspraken gemaakt over de organisatie, de opbouw en de inhoud/het thema van de workshop.

Een voorbeeld is de maatwerkworkshop ‘Juweeltjes van verhalen’ voor medewerkers van het Haags Historisch Museum:

‘Juweeltjes van verhalen’ een workshop over de kunst van het verhalen vertellen
Bij het luisteren naar een verhaal krijgen de oren ogen. (Arabisch spreekwoord)
We vertellen – onbewust – de hele dag door. Vaak zonder ons af te vragen hoe we overkomen: hoe klinkt mijn stem; praat ik duidelijk; kom ik rustig of druk over; kijk ik mijn gesprekspartner met een open vizier aan of juist niet; maak ik mijn zinnen af? Wat is toch de reden dat de ene verteller zijn luisteraar raakt, en de andere niet? De kunst van het verhalen vertellen is een individuele zoektocht. Het is een cialis kwestie van bevlogenheid, bewust worden en blijven en beleven. Het woord is essentieel, maar ook je eigen lichaam, basisinstrument bij het vertellen, speelt een belangrijke rol.
-workshop op locatie
-aantal: 8 – 10 deelnemers
-duur: ca. 1,5 uur (in overleg)


“Noem mij maar Kartini …”

“O heerlijk dat wij juist leven in deze tijd! De overgang van het oude in het nieuwe!”
(
Kartini 1879 – 1904)

Kartini moet beschouwd worden als een symbool van een ruimere waarheid, een waarheid die erop duidt dat een vermenging van culturen culturele starheid kan verzachten en zelfs kan leiden tot een herontdekking van wat misschien het beste is in deze beschavingen.”
(Bron: Paradijzen van weleer/E.M. Beekman)

Noem mij maar Kartini” was het typerende en bescheiden antwoord van Raden Adjeng Kartini op de vraag van haar Nederlandse correspondentievriendin Stella Zeehandelaar hoe ze aangesproken wilde worden. Kartini was dochter van Raden Mas Adipati Ario Sosroningrat, Javaans aristocraat en regent van Japara. De brieven o.a. gericht aan mevrouw Abendanon, echtgenote van de directeur van het Departement van Onderwijs, Eredienst en Nijverheid, geven een aangrijpend beeld van haar korte leven dat bepaald werd door inlandse tradities (adat), uithuwelijking, polygamie, invloeden van het kolonialisme en de westerse cultuur. Ze zijn geschreven in de periode 1900 – 1904 en hebben een eeuw later niets aan kracht ingeboet. Niet alleen door haar prachtige Nederlandse taalgebruik, maar ook door haar wilskracht, haar warmte en vooral door haar moed. Een jonge vrouw die in díe tijd – de vorige eeuwwisseling – opkwam voor de rechten van de vrouw, voor de rechten van haar landgenoten. Keer op keer moest ze pijnlijke teleurstellingen incasseren en iedere keer weer zag ze een opening om toch haar doel te bereiken.

Spel: Anita Poolman
Tekst- en speladviezen: Trins Snijders
Duur (in overleg): 60 minuten of 30 minuten (“lunchvoorstelling”)
Romanita Santoso (Javaanse danseres, choreografe, pianiste), die speciaal voor de voorstelling een drietal choreografieën heeft gemaakt, verleent regelmatig haar medewerking.

Reacties
Theater Zwembad De Regentes, Den Haag:
“Wat heb je een mooie verstilde voorstelling weten neer te zetten met de brieven van Kartini. En wat is dit probleem zoals dat in dit tijdsbeeld tot uitdrukking komt in je voorstelling, in wezen nog actueel.”
Het Nutshuis, Den Haag,2007:
“Het leek alsof je over een zeer dierbaar familielid aan het vertellen was, familiegeheimen aan het delen was. We hingen aan je lippen.”
Tong Tong Festival, Pasar Malam Besar:
“U heeft in het Bibit-theater een heel mooie en waardevolle bijdrage geleverd aan het in de herinnering houden van een bijzondere Indonesische vrouw.”
High Tea, De Koningkerk Voorburg, 2008:
“Ik had nog nooit van Kartini gehoord. Daarom intrigeerde mij de aankondiging in de krant. Wat een bijzondere jonge vrouw. Ik ga meer over haar lezen.“


Kidung Agung/het Hooglied

‘Kidung Agung’ is de Javaanse benaming voor het Hooglied van Koning Salomo. Romanita Santoso, danseres en choreografe, ontdekte tijdens het lezen van het Hooglied dat de verhaalstructuur overeenkomt met de traditionele opbouw van de Javaanse hofdansen, de serimpi- en bedåyå-dansen. Ook tussen de oude Javaanse liedteksten van deze dansen en de teksten van het Hooglied – beide doortrokken van symbolische taal en thematiek – blijken wonderlijke overeenkomsten te bestaan. Dit inspireerde haar apotheekwinkel24 tot het maken van de voorstelling Kidung Agung. De choreografie en dans versterken de prachtige poëzie uit het Hooglied.
De voorstelling is een versmelting van liefdespoëzie, ingetogen hoofse Javaanse danstaal en gamelanmuziek. Een versmelting van spreek- en danstaal.

Choreografie en dans: Romanita Santoso
Voordracht: Anita Poolman
Teksten: Naardense Bijbel (Pieter Oussoren); het Javaans gedicht ‘Durådasih’ (n.n.)
Muziek: Gamelanmuziekopnames
Duur: 60 minuten (zonder pauze); 25-30 minuten (verkorte versie: geschikt als koffie-/lunchvoorstelling)
Productie: Stichting Wisma Ulah Budaya, 2012


De “kunst” van het presenteren

Elke presentatie is een generale voor de volgende.
(naar een citaat van Arthur Rubinstein, pianist)

Anita Poolman vertelt vanuit haar ervaringen als voordrachtskunstenares wat er allemaal komt kijken bij het houden van een boeiende of wervende presentatie. Ze gaat in op raakvlakken tussen acteren en presenteren. Wat is toch de reden, dat de ene verteller zijn of haar luisteraar raakt en de andere niet? Het is een kwestie van bewustwording (hoe is mijn houding, hoe maak ik contact met de toeschouwer), van een evenwichtige opzet en werkwijze. Belangrijke elementen – met behoud van eigenheid en eigen stijl – zijn verbeelding/fantasie, expressie, concentratie, maar ook (technische) aspecten als de opbouw en stijl van een tekst, lichaamshouding, ademtechniek, stemgebruik, tekstbehandeling. Een goed opgebouwd, inhoudelijk verhaal kan teniet worden gedaan door een matige tekstbehandeling en optreden.
Er is ruimte voor eigen wensen, die van tevoren worden opgegeven.

Duur workshop: 1,5 uur (aantal sessies in overleg)
Aantal deelnemers: max. 15


Emancipatie/participatie

‘Het begint met taal’. De kracht van het woord is groot. We begrijpen of we begrijpen niet. Via woorden vinden we herkenning en erkenning. Het uitwisselen van ervaringen, van verhalen verrijkt ons, doet ons elkaar begrijpen, laat ons elkaar echt ontmoeten. Woorden ontroeren, maken blij, maar kwetsen ook. Schrijven helpt ons omgaan met emoties, helpt ons gedachten te ordenen, helpt ons ook tot inzicht te komen. Voordragen van eigen werk draagt bij aan het zelfvertrouwen en ontwikkelt nieuwe vaardigheden. De kracht van taal als sleutel tot zelfontplooiing en als bindend element in de samenleving.


NT2 – over en met school, een taal(belevings)cursus

‘Het woord is de woning van taal en gevoel’ (Simon Vinkenoog).

‘NT2 – over en met school’ is een taalprogramma dat Anita Poolman in nauwe samenwerking met de directie van de Openbare Basis Daltonschool Helen Parkhurst in Den Haag heeft ontwikkeld en begeleid. Er is grote behoefte aan een dergelijke taalles om de communicatie tussen de leerkrachten en de ouders te verbeteren en hen (meer) te betrekken bij de schoolactiviteiten, wat goed is voor de relatie ouder-kind-school. De cursus duurt het gehele schoolseizoen. Vaste lesonderdelen zijn grammatica, woordenschat, tekstbehandeling, uitspraak. Ook wordt aandacht besteed aan specifieke thema’s, zoals opvoeding, school en omgangsvormen. De training Een Snoer van Beleving (“Vertel-schrijf-presenteer!”) maakt onderdeel uit van de cursus. Taalbeleving is het sleutelwoord.

Doelgroep: moeders basisschool
Tijdstip: 2 dagdelen per week van 09.00 – 11.15 uur